Marin forsøpling

Ideen bak lotteriet er: hent sekk, plukk søppel og vinn premiar!  Målet er å motivere til at det vert fjerna forsøpling frå fjører, strender og langs vassdrag, og at ein får auka fokus på marin forsøpling. Kystlotteriet er eit samarbeid mellom Naturvernforbundet, friluftsråd, kommunar, avfallsselskap, privat næringsliv og ulike lag og organisasjoner.

I samband med koronautbrotet, tek ikkje Nomil i mot strandryddeavfall. Vi må fokusere våre ressursar på å hente inn avfall frå hushalda. Vi håpar på å kunne opne opp att for dette frå 1.mai.

 

Fjordane friluftsråd gjennomfører ei rekke tiltak knytt til marin forsøpling, langs kysten og fjordstrøka i Vestland. Friluftsrådet får støtte frå Miljødirektoratet til sine prosjekt, og har midlar til utarbeiding og gjennomføring av større ryddeaksjonar og motivasjonsmidlar til skular. Friluftsrådet kan bistå med ei lang rekke fleire oppgåver enn Nomil. Alle som ønsker å gjennomføre ein større ryddeaksjon oppmodar vi om at kontakt med Fjordane friluftsråd.

På Nomil sine gjenbruksstasjonar kan du hente sekkar til strandrydding og lodd. Når ein har rydda, registrerer ein funna i Ryddeportalen, og leverer inn avfallet saman med loddet. Loddet vert med i lokal og nasjonal trekning av premiar som: reiser, overnattingar, turar, konsertbillettar, kinobillettar, kurs og andre gode opplevingar. Her finn du informasjon om korleis du går fram for å vere med i ordninga i kommunane i Nordfjord og ellers i landet.

Ordninga gjeld i tidsrommet: 1.april – 31.oktober (kvart år)

Her kan du hente sekkar og lodd:

Nomil sitt hovudanlegg på Sandane
Gjenbruksstasjon i Svelgen
Gjenbruksstasjon i Smørhamn
Gjenbruksstasjon på Haugen
Gjenbruksstasjon på Svarstad
Gjenbruksstasjon i Selje
Gjenbruksstasjon i Vedvik
Servicekontora  til Bremanger kommune, i Svelgen
Servicekontoret til Kinn kommune i Måløy
Servicekontoret til Stad kommune, i Selje og på Nordfjordeid
Lauget – kaffi og kultur på Sandane

Levering av avfallet
Nomil tek i mot avfallet (og loddet ditt) på sine gjenbruksstasjonar i ordinær opningstid. Samt på hovudanlegget i Gloppen på kvardagar 08.00-15.00. Myndigheitene har oppretta ei refusjonsordning for kostnadane knytt til å behandle avfallet. For å få dekka kostnadane må ein ha registrert inn ryddeaksjonen i Hold Norge rent sin Ryddeportal. Du får tildelt ein aksjonskode når du opprettar ryddeaksjonen og denne må du ta med når du leverer inn avfallet.

Les meir om Kystlotteriet her

Hold Norge rent har laga ei brosjyre om korleis du går fram for at alle skal vere sikre under ein ryddeaksjon. Du finn brosjyra her.

Kva er marin forsøpling?
Marin forsøpling omfattar alle faste stoff som ender i dei marine miljøa på grunn av menneskeleg aktivitet, som t.d. glas, plast, metall og trevirke. Undersøkingar av marin forsøpling viser at plast utgjer 60 – 80% av den marine forsøplinga. 

Marin forsøpling fører til skade på dyr som set seg fast i eller et plasten. Plast som vert liggande ute vert over tid påverka av sollys, vatn, temperaturendingar m.m. Dette fører til at plasten morknar og sprekk opp. Når dette skjer vert det frigjeve små korn med plast, som vert kalla mikroplast. I tillegg til at plast inneheld ei lang rekke tilsettingsstoff som kan ha negativ verknad på dyr og menneske, bind mikroplasten til seg miljøgifter frå omgjevnadane. Forskerane er uroa for at dette kan medverke til at miljøgifter vert konsentrert på toppen av næringskjedane og i sin tur hamne på våre middagsbord. 

I 2014 uttalte Miljødirektoratet at marin forsøpling er eit av dei største miljøutfordringane ein står overfor. På verdsbasis kjem storparten av plasten ein finn i dei marine miljøa frå kvardagslege forbruksvarer som matvareemballasje, drikkeflasker, sugerør m.m. I områda rundt Nordsjøen kjem ein større del av den marine forsøplinga frå aktivitet til havs som fiskeri, transport, akvakultur o.l. Dette skuldast i hovudsak at ein har gode løysingar for å ta vare på avfall på land, samstundes som ein har stor aktivitet til havs. Marin forsøpling er eit globalt problem, fordi havstraumane spreiar forsøplinga over store avstandar. 

Ver med å bidra! 
Ved å sortere ut plastemballasje og levere denne bidreg du til at ein stor del av plasten du brukar vert materialgjenvunne. På verdsbasis vert omlag halvparten av all produsert plast brukt til emballasje, eller andre ein gongs produkt. Emballasjeplast er typisk lett plast som har stor spreiingsevne om den hamnar i naturen. Nomil har henteordning for plastemballasje for alle hushalda. Plastemballasjen du leverer til Nomil går vidare til Grønt punkt som sender den til materialgjenvinning for å verte nye plastprodukt. Plast som ikkje er emballasjeplast, samt plastemballasje som er skiten skal leverast som restavfall. Den vil då verte sendt til energigjenvinning. 

Å rydde plast og anna forsøpling frå fjøra, vegkantar og elles i naturen hindrar plasten i å hamne i havet, og i å gå i oppløysing. Dette er eit viktig bidrag for å beskytte dyreliv og miljø. I tillegg vert det også mykje trivelegare utan avfall.

Vil du lære meir om marin forsøpling?
Lenkjene under er til sider der du kan finne meir informasjon om marin forsøpling.
Hold Norge rent
Kunnskap om marin forsøpling i Norge 2014 (via Miljødirektoratet)
Naturvernforbundet om marin forsøpling

Kystlotteriet