Marin forsøpling

Ideen bak lotteriet er: hent sekk, plukk søppel og vinn premiar!  Målet er å motivere til at det vert fjerna forsøpling frå fjører, strender og langs vassdrag, og at ein får auka fokus på marin forsøpling. Kystlotteriet er eit samarbeid mellom Naturvernforbundet, friluftsråd, kommunar, avfallsselskap, privat næringsliv og ulike lag og organisasjoner.

Den ekstraordinære situasjonen rundt corona-smitte i 2020 gjer at Kystlotteriet først vart starta opp 1.mai. Det kan av omsyn til smittevern verte naudsynt å stenge for levering av strandrydde-avfall i korte eller lengre periodar.

 

Fjordane friluftsråd gjennomfører ei rekke tiltak knytt til marin forsøpling, langs kysten og fjordstrøka i Vestland. Friluftsrådet får støtte frå Miljødirektoratet til sine prosjekt, og har midlar til utarbeiding og gjennomføring av større ryddeaksjonar. Dei har og høve til å gje motivasjonsmidlar til andre typar prosjekt knytt til marin forsøpling. Friluftsrådet kan bistå med ei lang rekke fleire oppgåver enn Nomil. Alle som ønsker å gjennomføre ein større ryddeaksjon oppmodar vi om at kontakt med Fjordane friluftsråd.

Tilskotet som Fjordane friluftsråd får dekkar kostnaden til behandling av avfallet du leverer inn. Vilkåret for å få slik støtte er at alle ryddeaksjonar er registerert hos www.ryddenorge.no og at du har med deg aksjonskoden din når du kjem til avfallsmottaket.

På Nomil sine gjenbruksstasjonar kan du hente sekkar til strandrydding og lodd. Når ein har rydda, registrerer ein funna hos www.ryddenorge.no, og leverer inn avfallet saman med loddet. Loddet vert med i lokal og nasjonal trekning av premiar som: reiser, overnattingar, turar, konsertbillettar, kinobillettar, kurs og andre gode opplevingar.

Her finn du finn du informasjon om korleis du går fram for å delta og organisere rydding. Det er viktig at du les dette før du begynner å rydde, og sorterer avfallet ditt som skildra, slik at du slepp å sprette opp sekkar og sortere om når du kjem til gjenbruksstasjonen.

Informasjon til deg som rydder 2020
slik oppretter du ein ryddeaksjon
registrere funn

Om du skal rydde i område som ligg i tidlegare Flora kommune må du kontakte Fjordane friluftsråd om rydding, då Nomil i dag ikkje har ein gjenbruksstasjon her.

Ordninga gjeld i tidsrommet: 1.april – 31.oktober (kvart år)

Nomil leverer ut sekkar og lodd på:
Nomil sitt hovudanlegg på Sandane
Gjenbruksstasjon i Svelgen
Gjenbruksstasjon i Smørhamn
Gjenbruksstasjon på Haugen
Gjenbruksstasjon på Svarstad
Gjenbruksstasjon i Selje
Gjenbruksstasjon i Vedvik

Dei fleste kommunehusa, samt nokre andre leverer ut ryddeutstyr. Du finn ei oppdatert liste på nettsidene til Fjordane friluftsråd.

Levering av avfallet
Nomil tek i mot avfallet (og loddet ditt) på sine gjenbruksstasjonar i ordinær opningstid. Samt på hovudanlegget i Gloppen på kvardagar 08.00-15.00. Du må ha med aksjonskoden din og ha registrert funna dine hos www.ryddenorge.no

Hold Norge rent har laga ei brosjyre om korleis du går fram for at alle skal vere sikre under ein ryddeaksjon. Du finn brosjyra her.

Kva er marin forsøpling?
Marin forsøpling omfattar alle faste stoff som ender i dei marine miljøa på grunn av menneskeleg aktivitet, som t.d. glas, plast, metall og trevirke. Undersøkingar av marin forsøpling viser at plast utgjer 60 – 80% av den marine forsøplinga. 

Marin forsøpling fører til skade på dyr som set seg fast i eller et plasten. Plast som vert liggande ute vert over tid påverka av sollys, vatn, temperaturendingar m.m. Dette fører til at plasten morknar og sprekk opp. Når dette skjer vert det frigjeve små korn med plast, som vert kalla mikroplast. I tillegg til at plast inneheld ei lang rekke tilsettingsstoff som kan ha negativ verknad på dyr og menneske, bind mikroplasten til seg miljøgifter frå omgjevnadane. Forskerane er uroa for at dette kan medverke til at miljøgifter vert konsentrert på toppen av næringskjedane og i sin tur hamne på våre middagsbord. 

I 2014 uttalte Miljødirektoratet at marin forsøpling er eit av dei største miljøutfordringane ein står overfor. På verdsbasis kjem storparten av plasten ein finn i dei marine miljøa frå kvardagslege forbruksvarer som matvareemballasje, drikkeflasker, sugerør m.m. I områda rundt Nordsjøen kjem ein større del av den marine forsøplinga frå aktivitet til havs som fiskeri, transport, akvakultur o.l. Dette skuldast i hovudsak at ein har gode løysingar for å ta vare på avfall på land, samstundes som ein har stor aktivitet til havs. Marin forsøpling er eit globalt problem, fordi havstraumane spreiar forsøplinga over store avstandar. 

Ver med å bidra! 
Ved å sortere ut plastemballasje og levere denne bidreg du til at ein stor del av plasten du brukar vert materialgjenvunne. På verdsbasis vert omlag halvparten av all produsert plast brukt til emballasje, eller andre ein gongs produkt. Emballasjeplast er typisk lett plast som har stor spreiingsevne om den hamnar i naturen. Nomil har henteordning for plastemballasje for alle hushalda. Plastemballasjen du leverer til Nomil går vidare til Grønt punkt som sender den til materialgjenvinning for å verte nye plastprodukt. Plast som ikkje er emballasjeplast, samt plastemballasje som er skiten skal leverast som restavfall. Den vil då verte sendt til energigjenvinning. 

Å rydde plast og anna forsøpling frå fjøra, vegkantar og elles i naturen hindrar plasten i å hamne i havet, og i å gå i oppløysing. Dette er eit viktig bidrag for å beskytte dyreliv og miljø. I tillegg vert det også mykje trivelegare utan avfall.

Vil du lære meir om marin forsøpling?
Lenkjene under er til sider der du kan finne meir informasjon om marin forsøpling.
Hold Norge rent
Naturvernforbundet om marin forsøpling

Kystlotteriet

,